Ermənistan-İran logistika dəhlizinin yaradılması TRIPP layihəsi (Zəngəzur dəhlizi) üçün əks-tarazlayıcı amil kimi xidmət edə və Ermənistanın regiondakı rolunu artıra bilər.
Bunu politoloq və regional təhlükəsizlik üzrə ekspert Ara Poqosyan “Sputnik Ermənistan”a verdiyi müsahibədə bildirib.
Bu yaxınlarda İranın ingilisdilli “Financial Tribune” nəşri “Fürsət dəhlizi: İran və Ermənistan regional ticarət üçün yeni yol açır” adlı məqalə dərc edib. Məqalədə Tehranın Ermənistanı əsas tranzit arteriyasına çevirmək üçün iddialı planları təsvir olunub. Bu, həm ənənəvi logistikaya (Fars körfəzi-Qara dəniz dəhlizi), həm də qlobal enerji layihələrinə aiddir.
Ekspertin fikrincə, İrandan Ermənistana keçən marşrutun iki ölkənin praktik logistika siyasətinə daxil edilməsi Tehranın “Tramp marşrutu”ndan qaynaqlanan İran tərəfi üçün potensial risklərlə bağlı narahatlıqlarını aradan qaldıracaq.
“Əgər söhbət yeni – gəlin buna “alternativ” deyək – dəhliz yaratmaqdan gedirsə, İranın logistika və iqtisadi potensialı, eləcə də Fars körfəzi ölkələrində yük daşımalarında iştirakı nəzərə alınmaqla, Ermənistanın rolu xeyli artacaq. Bu cür layihələr həm İran, həm də Ermənistan üçün strateji əhəmiyyət kəsb edir. Ermənistan-İran logistika dəhlizinin yaradılması – istər balanslaşdırıcı amil, istərsə də əks çəki kimi – İranın təhlükə kimi gördüyü TRIPP layihəsinə real alternativ olardı”, – Poqosyan bildirib.
O, həmçinin əlavə edib ki, Tehranın strategiyasının transformasiyası nəzərə alınmaqla, bu məsələ hazırda İran üçün xüsusilə aktuallaşır. Politoloqun sözlərinə görə, əvvəllər, xüsusən də İran-İsrail münaqişəsinin aktiv mərhələsindən əvvəl İran əsasən reaktiv və ya passiv xarici siyasət yürüdürdüsə, indi çox dinamik və proaktiv yanaşma yürüdür.
Bu kontekstdə regional əməkdaşlıq İran üçün çox vacibdir, çünki İran siyasəti əsasən həm regionun özünə, həm də ondan kənar dünyaya ən real şəkildə baxan realpolitik prinsiplərinə əsaslanır.
İranın TRIPP layihəsi ilə bağlı təmkinli, lakin həyəcanverici mövqeyini şərh edən Poqosyan qeyd edir ki, Tehran “Tramp marşrutunda” təhlükəsizliyi və geosiyasi təsirinə risklər görsə də, buna baxmayaraq sərt və tam ritorik blokadadan çəkinir və diplomatik manevrlər üçün yer qoyur.
